องค์กรและความยั่งยืน

การเปลี่ยนแปลงและความยั่งยืน · Change Management

เริ่มจากจุดแข็ง ไม่ใช่จุดด่าง

อ่าน 6 นาที

ทำไมการชี้จุดอ่อนทั้งหมดพร้อมกันถึงทำให้แย่ลง

เจ้าของธุรกิจที่เห็นตัวเลขแย่ลงมักรีบเรียกประชุมแล้วไล่บอกทุกปัญหาที่เห็น ด้วยความหวังดีว่าจะได้แก้ไข เร็วที่สุด แต่ผลที่ได้มักตรงข้าม เพราะทีมที่ถูกบอกว่า ทุกอย่างที่ทำอยู่แย่หมด จะเข้าสู่โหมดป้องกันตัวเอง ไม่ใช่โหมดอยากช่วยแก้ปัญหา — นี่คือกับดักที่พบบ่อยที่สุดในการบริหารการ เปลี่ยนแปลงของธุรกิจเล็ก

เริ่มจากจุดแข็ง: หาสิ่งที่ยัง "ทำได้ดี" แล้วขยายผล

แนวคิดนี้เรียกว่า Appreciative Inquiry ในทางวิชาการ แต่ใช้ง่ายๆ กับธุรกิจเล็กได้ทันที คือก่อนจะบอกว่า "อะไรแย่" ให้ถามก่อนว่า "อะไรที่เรายังทำได้ดีอยู่ท่ามกลางปัญหานี้"

ยอดขายรวม -20%
ตัวเลขที่ทำให้ตกใจ
ลูกค้าเก่ากลับมาซื้อ 65%
จุดแข็งที่ยังไม่เปลี่ยน
พนักงาน 1 คน ซื้อซ้ำ 80%
วิธีที่ควรขยายผลให้ทั้งทีม

เมื่อพบว่าพนักงานคนหนึ่งทำได้ดีกว่าคนอื่นชัดเจน ให้ศึกษาว่าเธอทำอะไรต่างจากคนอื่น (เช่น ติดตามผล ทรีทเมนต์กับลูกค้าทุกครั้งหลังทำเสร็จ) แล้วให้เธอเป็นคนสอนทีมแทนเจ้าของ วิธีนี้ทั้งแก้ปัญหาจริงและ สร้างความภูมิใจให้พนักงานคนนั้นไปพร้อมกัน

เอาไปใช้กับธุรกิจคุณยังไง

  1. ก่อนชี้ปัญหา ให้หาตัวเลขหรือจุดที่ยังทำได้ดีอยู่ก่อนเสมอ แม้สถานการณ์โดยรวมจะแย่
  2. หาคนในทีมที่ทำผลงานดีกว่าค่าเฉลี่ยชัดเจน แล้วศึกษาว่าเขาทำอะไรต่างจากคนอื่น
  3. ให้คนที่ทำได้ดีเป็นคนสอน/แชร์วิธีการให้ทีม แทนที่จะให้เจ้าของสั่งการเพียงฝ่ายเดียว
  4. เปิดประชุมด้วยจุดแข็งก่อนเสมอ แล้วค่อยชวนคุยปัญหาที่เหลือเป็นเรื่องถัดไป

การเปลี่ยนแปลงที่ยั่งยืนไม่ได้เริ่มจากการซ่อมทุกอย่างที่พัง แต่เริ่มจากการขยายสิ่งที่ยังดีอยู่ให้กว้าง ขึ้น เพราะทีมที่ยังรู้สึกมีคุณค่าจะเปิดใจรับการเปลี่ยนแปลงได้ดีกว่าทีมที่รู้สึกว่าตัวเองล้มเหลว

ลองคิดดูก่อน: เจอเคสนี้จะทำยังไง?

คลินิกความงาม "เดอ ลุกซ์ คลินิก" ยอดขายตกลง 20% ในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมา เจ้าของเรียกประชุมทีมด่วน แล้วเปิดประชุมด้วยการชี้ปัญหาทุกจุดรวดเดียว ทีมขายไม่กระตือรือร้นพอ การตลาดล้าสมัยเกินไป บริการ หลังการขายแย่ลง พนักงานฟังแล้วหน้าเสียกันหมดทั้งห้อง บางคนเริ่มหางานใหม่แอบๆ ผ่านไป 1 เดือน บรรยากาศในทีมแย่ลงกว่าเดิม ยอดขายก็ยังไม่ดีขึ้น เจ้าของงงว่าทำไมชี้ปัญหาให้ชัดแล้ว ทีมกลับยิ่งแย่ลง

ถ้าเป็นเจ้าของ จะเริ่มเปลี่ยนแปลงองค์กรจากตรงไหน ให้ได้ผลจริงโดยไม่ทำลายกำลังใจทีมไปพร้อมกัน?

ควิซท้ายบท

ตอบให้ครบทุกข้อ แล้วกดตรวจคำตอบ

1. ทำไมการชี้จุดอ่อนขององค์กรทุกจุดพร้อมกันในคราวเดียว ถึงมักทำให้สถานการณ์แย่ลง?
2. ในกรณีเดอ ลุกซ์ คลินิก ตัวเลขใดที่บ่งชี้ว่าปัญหาไม่ได้อยู่ที่ 'บริการแย่ทั้งหมด'?
3. แนวทาง 'เริ่มจากจุดแข็ง' แนะนำให้ทำอะไรก่อนไล่แก้จุดอ่อน?
4. ข้อใดสรุปหลักการ 'เริ่มจากจุดแข็ง ไม่ใช่จุดด่าง' ได้ถูกต้องที่สุด?